Arap dili ile ilgili ilk çalışmalar Ebu'l-Esved ed-Düelî ile birlikte Basra'da başlamıştır.
II-IV. (VIII-X.) yüzyıllar arasında Basra'da yetişen ve Arapça'nın gramer kaidelerini tesbit etmeye çalışan dilcilerle bunların görüşlerini benimseyen âlimlere verilen ad.
Arap dili âlimi. Arap dil bilgini ve edebiyat nazariyatçısı. el-Keşşâf adlı tefsiri yanında Arap dili ve edebiyatına dair çalışmaları ile tanınan çok yönlü Mu'tezile âlimi. Arap gramerine dair el-Kâfiye ve eş-Şâfiye adlı eserleriyle tanınan dil âlimi ve Mâlikî fakihi.
Arapça hat sanatında yaygın olarak kullanılan bir yazı türüdür. Özellikle erken dönemden daha yuvarlak hatlara sahip örneklerine rastlanan kûfi yazısı Kur'an yazmalarında ve yapıların cephelerinde de sıklıkla kullanılmıştır. İslam hat sanatının en eski bilinen yazı türü olan kûfi, ismini Kufe'den almıştır.
Sîbeveyhi (ö. 180/796) tarafından yazılan ve Kitâbü Sîbeveyhi diye de anılan, Arap gramerine dair günümüze ulaşan ilk eser. Arap dili gramerine dair zamanımıza ulaşan ilk hacimli eserin yazarı ve Basra nahiv mektebinin en önemli temsilcisi.
Abdillâh el-Allâf el-Abdî el-Basrî (ö. 235/849-50 [?]) Basra ekolünün kurucusu Mu'tezilî âlim. İtikadî meselelerin yorumunda akla ve iradeye öncelik veren kelâm mezhebi.
Tarihçe. Eski çağlarda edebiyat, bilim ve ticaret merkezi olan Basra, 638'de ikinci halife Ömer tarafından askeri bir karargâh olarak, bugünkü ez-Zubeyr kentinin 13 km ötesinde kuruldu.
Bu değişikliklerin sahih ve illetli gibi hükümleri vardır, işte bu hükümlere et- tasrîf (sarf) ilmi denir” şeklinde tarif ederek sarfı, kelimenin yapısında meydana gelecek basit değişikliklerle ilgilenen bir ilim dalı olarak görmektedir.
Sarf kelimesinin ilk anlamı harcamak, ikinci anlamı ise kullanmaktır. Bu kelime Osmanlı döneminde şekil bilgisi anlamında kullanılmıştır. Nahiv ise bir şeyi takip etmek ve doğru bir şekilde yapmaya çalışmak demektir. Bu kelime dil bilgisinde cümle bilgisi anlamına gelir.
Sözlükte “çevirmek, döndürmek” anlamındaki sarf kelimesi terim olarak biri amelî, diğeri nazarî olmak üzere iki şekilde kullanılır.
