Cumhuriyet döneminde içerisinde deneme türüyle ilgilenen pek çok isim vardır. Nurullah Ataç bu isimlerin başında gelir. Suut Kemal Yetkin, Salah Birsel, Sabahattin Eyüboğlu, Vedat Günyol da önemli isimler arasındadır. Tercümeleriyle, denemeleriyle ve eleştirileriyle Cumhuriyet döneminde kendisinden söz ettirmiştir.
Ahmet Haşim, Ahmet Hamdi Tanpınar, Azra Erhat, Bedri Rahmi, Cemal Süreya, Ferit Edgü, Halit Ziya Uşaklıgil, Melih Cevdet, Memet Fuat, Mehmet Kaplan, Nurullah Ataç, Orhan Burian, Salah Birsel, Vedat Günyol Türk edebiyatında deneme türünde eserler veren yazarlardan bazılarıdır.
Türk edebiyatında belli başlı deneme yazarları şunlardır: Nurullah Ataç, Sabahattin Eyüboğlu, Suut Kemal Yetkin, Mehmet Kaplan, Nurettin Topçu, Salah Birsel, Vedat Günyol, Enis Batur, Cemil Meriç, Mehmet Salihoğlu, Uğur Kökden, Nermi Uygur, Ahmet Turan Alkan, Ali Çolak.
Türk edebiyatında deneme türünün öncü isimlerinden kabul edilen ve ilk yazıları 1921-1922'de yayımlanan Ataç, tiyatro ve edebiyat eleştirilerine de yöneldi. Ataç, 1926'da Leman Ataç ile dünya evine girdi.
Türk edebiyatına deneme türü, batı edebiyatlarının etkisiyle Tanzimat'tan sonra girmiş ve Cumhuriyet'ten sonra gelişmiştir.
Cumhuriyet döneminde içerisinde deneme türüyle ilgilenen pek çok isim vardır. Nurullah Ataç bu isimlerin başında gelir. Suut Kemal Yetkin, Salah Birsel, Sabahattin Eyüboğlu, Vedat Günyol da önemli isimler arasındadır. Tercümeleriyle, denemeleriyle ve eleştirileriyle Cumhuriyet döneminde kendisinden söz ettirmiştir.
Başlıca temsilcileri: Nâzım Hikmet, Rıfat Ilgaz, İsmet Özel Aziz Nesin, Ceyhun Atuf Kansu, Ahmed Arif, Attila İlhan, Hasan Hüseyin, Ercüment Behzat Lav, Arif Damar, Şevket Süreyya Aydemir, Vedat Nedim Tör, Enver Gökçe, Şükran Kurdakul ve Mehmet Başaran'dır.
Denemeler, 16. yüzyıl Fransız deneme yazarı Michel de Montaigne'nin ilk kez 1580 tarihinde yayımlanan deneme türünden eseridir.
Bacon'ı felsefe ve siyaset alanları dışında edebiyat alanında da büyük bir üne ve öneme kavuşturan eseri hiç kuşkusuz ünlü "Denemeler"idir (Essays). 1597'de ilk kez basılan bu eseri, daha sonra genişletilmiş bir şekilde 1612 ve 1625'te tekrar basıldı.
Deneme Fransız yazar Montaigne ile başlamıştır ancak daha sonraki yıllarda İngiliz yazarlar tarafından geliştirilmiştir. Ünlü İngiliz denemecileri arasında Sir Francis Bacon, Joseph Addison ile İrlandalı en ünlü deneme yazarları Ralph Waldo Emerson ile Henry David Thoreau'dur.
