D vitamini seviyeleri, kandaki 25-hidroksivitamin D [25(OH)D] testiyle ölçülür. 20 ng/mL'nin altındaki seviyeler D vitamini eksikliği olarak kabul edilirken, 12 ng/mL'nin altı ciddi eksiklik olarak değerlendirilir.
Çocuklarda 12-20 ng/ml D vitamini düşüklüğü olarak kabul edilirken yetişkinlerde 30 ng/ml düzeyinin altı düşük olarak kabul edilir. Serum düzeyinin 100-150 ng/ml ve üzerinde olması ise intoksikasyon yani aşırı D vitamini konsantrasyonunu gösterir.
D Vitamini Eksikliği ve Yetersizliği Tanısı İçin Kullanılan Değerler Nelerdir? 25 OH vitamin D düzeyi: 20 ng/ml ve üzeri normal/yeterli, 10–20 ng/ml arası D vitamini yetersizliği, 10 ng/ml'nin altı D vitamini eksikliği olarak tanımlanır. Kemik dışı etkileri için ise D vitamininin 30 ng/ml üzerinde olması tercih edilir.
D vitamininin normal aralığı mililitre başına nanogram (ng/mL) olarak ölçülür. 20 ile 50 ng/mL arasında bir seviye vücudun sahip olması gerektiği düşünülen D vitamini seviyeleridir. 12 ng/mL seviyelerinin altı ise düşük olarak kabul edilir.
Yapılan çalışmalara göre olası antikanser etkisinin ortaya çıkması için önerilen serum vitamin D düzeyi 30 ng/mL -150 ng/ml arası olup bunun için gerekli D vitamini dozu günlük 1000 IU'dir (5-7). Kanser tedavisi çok yönlü bir tedavidir.
Vücutta yeterli düzeyde D vitamini yoksa kemikler zayıflamaya başlar. Çocuklarda raşitizm yetişkinlerde ise osteomalazi ve osteoporoz gibi hastalıklar ortaya çıkar. Yeterli düzeyde alımı kemik yoğunluğunu korur ve yaşlandıkça kemiklerin kırılgan hale gelmesine engel olur.
El ve ayak bilekleri, omuz eklemeleri ve parmaklarda ağrı, değişken ruh hali, depresyon, uykusuzluk, baş ağrısı, saç dökülmesi gibi belirtiler de bulunabilir. Yetişkinlerde uzun süreli D vitamini eksikliği; kemik erimesi, kemik yapısında bozukluk, kas güçsüzlüğü ve düşme riskinde artışa neden olur.
D vitamini açısından en etkin dönem olan mart ve ekim ayları arasında koruma kremi kullanmadan her gün 10-15 dakika güneşlenmek gerekiyor. Özellikle güneş ışınlarının dik geldiği 11.00 ile 15.00 saatleri arası D vitaminin dönüşümü için en etkili saatler olarak biliniyor.
Dr. Canan Karatay: "Herkesin D Vitamini 100 ng/ml düzeyinde olmalı." diyor. Prof.
D2 bitkisel kaynaklardan elde edilip reçeteyle satın alınır, D3 ise hayvansal ürünlerde bulunur ve D3 formu reçetesiz alınabilir. D3, D2'ye kıyasla daha kolay emilir ve etkisi daha uzun süre devam eder. D vitamini eksikliği kaç günde düzelir sorusuna cevaben, ortalama 8 haftalık bir süreç gerekir.
