Osmanlı hat mektebinin kurucusu kabul edilen Şeyh Hamdullah'tan (1429- 1520) sonra akla gelen ilk kişi Hattat Hafız Osman'dır.
Osmanlı hat ekolünün kurucusu Hamdullah Efendi (ö. 1520), ölümünün 500. yılında Sakıp Sabancı Müzesi (SSM) tarafından düzenlenen Ölümünün 500. Yılında Şeyh Hamdullah sergisiyle anıldı.
İlk Türk Hattat Yakut El-Musta'sımî Bilinen ilk büyük Türk hattatı Amasyalı Yakut el Musta'sımi (13.yy) hat geleneği ve yazı becerisi ile dönemin halifesinin saygısını kazanmıştır. Hem okunaklı, hem de resim gibi güzel yazı türleri ile Hat Sanatı tarihine geçmiştir.
İslam yazı sanatını zirveye taşıyan hattat olarak tanımlanan Şeyh Hamdullah Amasya'da doğmuş, Buhara'dan Amasya'ya göç etmiş Şeyh Mustafa'nın oğludur. Doğum tarihi kesin olarak bilinmemekle birlikte tarihçiler Hicri 833 - 840 veya Milâdi 1426 - 1429 olabileceğini kaydetmektedirler.
Şeyh Hamdullah (ö.926/1520) “Şeyh, Kıbletü'l-küttâb (hattatların kıblesi), Kutbü'l-küttâb (hattatların kutbu), Şeyhu'r-râmiyân (okçuların şeyhi), Reîsü'l-hattâtîn (hattatların reisi)” unvanlarıyla tanınan ve övülen Osmanlı hat ekolünün kurucusu olan Şeyh Hamdullah Efendi, Amasya'da dünyaya gelmiştir.
Hafız Osman Efendi, Osmanlı devri hat sanatı denince akla gelen ilk isimdir. Osmanlı hat mektebinin kurucusu kabul edilen Şeyh Hamdullah'tan (1429- 1520) sonra akla gelen ilk kişi hiç şüphe yok ki Hattat Hafız Osman Efendi'dir.
Hat sanatkarına verilen isim olan "hattat" tahminen 4. - 5. yüzyıldan sonra kullanılmaya başlanmıştır. İlk hattat Hz. Ali, hat sanatını kullanarak Kur'an-ı Kerim'in güzel biçimde yazılmasını sağlamıştır.
Osmanlıdan günümüze kadar gelen ve usta çırak ilişkisiyle gelişen, Hat sanatı, Arap harfleri çevresinde oluşmuş güzel yazı yazma sanatıdır. Bu sanat, yazı ve çizgilerle icra edilmektedir. Hat sanatı Arap harflerinin gelişme gösterdiği dönemden sonra, 6.yy ve 10.yy arasında ortaya çıkmıştır.
Uğur Derman, hat sanatında Osmanlı ekolünün kurucusu kabul edilen Şeyh Hamdullah'ı (1429-1520) anlatacak. “Hattatların pîri”, “Hattatların kutbu”, “Hattatların kıblesi” unvanlarıyla bilinen Şeyh Hamdullah, 15. yüzyıl boyunca verimli bir kültür ortamının yaşandığı şehzade sancağı Amasya'da yetişir.
Esmâ İbret Hanım (1780 doğumlu) Osmanlı döneminde yaşamış bir hattat ve şairdi. Zamanının en başarılı kadın hattatı olarak kabul edilmiştir. 18. yüzyıl Osmanlı döneminde hat sanatı erkek egemen bir meslekti.
